Deze ovenbereiding maakt vis mals zonder geur in huis

De zoektocht naar een manier om thuis vis te bereiden zonder dat het hele huis dagenlang ruikt, heeft geleid tot nieuwe aandacht voor een oude techniek: garen in de oven, onder gesloten dekking. Deze methode, ooit voorbehouden aan grootkeukens en hotels, duikt nu op in Nederlandse keukens als alternatief voor bakken in de pan of grillen op open vuur. De belangstelling is niet louter culinair; ze raakt ook aan gezondheid, energiekosten en zelfs woningcomfort.

Ovenstomen vervangt de sissende pan

Steeds meer huishoudens kiezen voor ovenstomen of pakketgaring: visfilets worden in papier of in een ovenschaal met deksel bereid bij lage temperatuur. Volgens cijfers van het Voedingscentrum daalde het gebruik van frituur- en bakvetten met 11% sinds 2021, terwijl ovengebruik bij visgerechten met 27% toenam. De trend krijgt steun van fabrikanten die “geurdichte” ovens aankondigen met geïntegreerde stoomfunctie.

Het principe is eenvoudig maar effectief: stoom ontstaat uit het vocht van de vis zelf en condenseert tegen de wanden van het pakket of de schaal. De geurmoleculen blijven opgesloten, terwijl de hitte gelijkmatig verdeelt — wat resulteert in zachte texturen zonder uitdroging.

• Temperatuur: 150–160°C
• Tijd: gemiddeld 20 minuten voor witvis, 25 minuten voor zalm
• Gebruik: vetvrij bakpapier of ovenschaal met glazen deksel
• Resultaat: geen rookvorming, geen spetters

Van grootkeuken tot woonkamerkeuken

In luxehotels wordt deze techniek al jaren toegepast om constante kwaliteit te garanderen. Koks wijzen erop dat ze minder afhankelijk zijn van ervaring achter het fornuis. Thuis blijkt dat voordeel vergelijkbaar: wie eerder terugschrok voor de geur van gebakken schol kan nu rekenen op hetzelfde resultaat zonder ventilator op volle toeren. Winkels merken de verschuiving ook; keukenwinkels melden een stijging van 18% in verkoop van stoombakplaten en herbruikbare ovenschalen sinds begin dit jaar.

Energiebesparing als neveneffect

Een elektrische oven verbruikt gemiddeld 0,8 kWh per bereiding tegenover 1,2 kWh bij koken op inductie inclusief afzuiging. Op jaarbasis kan dat tot €36 besparing opleveren bij wekelijks gebruik, volgens berekeningen van Milieu Centraal. Dat argument spreekt vooral stedelijke huurders aan die geen krachtige afzuigkap hebben of beperkte ventilatie.

Koken zonder sporen — maar niet zonder regels

De Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit benadrukt dat lagere oventemperaturen gepaard moeten gaan met juiste kerntemperatuurmeting (minstens 60°C). Vis zoals kabeljauw of zalm moet binnen twee uur na aankoop worden bereid of gekoeld bewaard onder 4°C om bacteriegroei te vermijden. Wie kiest voor pakketgaring gebruikt beter onbedrukt bakpapier dan aluminiumfolie bij zure marinades wegens mogelijke reactie tussen zuur en metaal.

Aan tafel ruikt niemand het verschil

Smaakpanels van consumentenorganisatie Test-Aankoop beoordeelden ovenbereide zalm als “malser” dan gebakken varianten in blindproeven. Toch blijft er verdeeldheid: liefhebbers van krokante huid missen textuur, terwijl gezinnen juist rust waarderen — minder schoonmaak, geen olie op tegels. De sociale media tonen beide kampen even luidruchtig; #ovenvis kreeg op TikTok meer dan drie miljoen weergaven in enkele weken tijd.

Tussen traditie en technologie

De moderne keuken balanceert tussen efficiëntie en nostalgie. Sommige fabrikanten spelen hier handig op in door recepten te leveren bij hun apparaten; anderen verwijzen naar grootmoeders aanpak — eenvoudig zout, citroen en een stukje boter onder een stolp van papier. In beide gevallen blijft het uitgangspunt hetzelfde: stoom sluit aroma’s op waar ze horen — in het gerecht zelf.

Wat nog te overwegen valt

Zowel installateurs als wooncorporaties volgen deze evolutie omdat minder kooklucht betekent: minder slijtage aan filters en verfoppervlakken. Een kleine gewoonteverandering lijkt zo onverwacht invloed te hebben op onderhoudskosten én wooncomfort — iets waar zowel huurder als verhuurder belang bij heeft.